AB Dışişleri Bakanları, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırıları ve Ali Hamaney’in ölümüyle tırmanan krizi görüşmek üzere Kaja Kallas başkanlığında olağanüstü toplandı.
Avrupa Birliği (AB) üyesi 27 ülkenin dışişleri bakanları, Orta Doğu’da savaş çanlarının çalmaya başlaması üzerine bugün acil kodlu bir çevrim içi toplantıda bir araya geldi. AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas’ın başkanlık ettiği zirvenin ana gündem maddesini, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik başlattığı askeri harekat ve Tahran’daki liderlik değişimi oluşturuyor.
Brüksel Kriz Masasını Kurdu
Toplantının öncelikli hedefinin, bölgede hızla tırmanan gerilim karşısında Avrupa’nın ortak ve tek sesli bir diplomatik tavır belirlemesi olduğu öğrenildi. Bakanlar, İran lideri Ali Hamaney’in hayatını kaybetmesiyle sonuçlanan saldırıların ardından oluşabilecek güç boşluğu ve bunun bölgesel istikrara etkilerini masaya yatırıyor.
Diplomatik kaynaklardan edinilen bilgilere göre, görüşmede ele alınan diğer kritik başlıklar şunlar:
- Enerji Güvenliği: Çatışmaların enerji piyasaları üzerindeki olası yıkıcı etkileri.
- Vatandaşların Tahliyesi: Bölgede bulunan AB vatandaşlarının güvenliği ve olası tahliye planları.
- Bölgesel Yayılma Riski: Çatışmanın komşu ülkelere sıçrama ihtimalinin değerlendirilmesi.
Diplomatik Trafik Hızlandı
Bakanlar toplantısı öncesinde, AB ülkelerinin daimi temsilcileri (COREPER) bir hazırlık toplantısı gerçekleştirerek bölgedeki gerginliğin düşürülmesi için acil çağrıda bulundu. Brüksel’deki hareketlilik yarın da devam edecek; AB Komisyonu üyelerinin, Başkan Ursula von der Leyen liderliğinde özel bir güvenlik oturumu gerçekleştirmesi planlanıyor.
AB kanadından şu ana kadar yapılan resmi açıklamalarda "itidal" vurgusu öne çıkarken, Hamaney sonrası süreçte İran’da istikrarlı bir geçişin sağlanması ve İran halkının kendi geleceğini belirleme hakkına saygı duyulması gerektiği mesajları verildi.
Ne Olmuştu?
Bölgedeki tansiyon, Washington ve Tahran arasındaki müzakereler sürerken 28 Şubat’ta ABD ve İsrail’in İran’a yönelik başlattığı eş zamanlı askeri operasyonla zirve yaptı. Saldırılarda İran lideri Ali Hamaney ve çok sayıda üst düzey yetkili hayatını kaybetti. İran Kızılayı, bombardımanlarda şu ana kadar 201 kişinin öldüğünü ve 700'den fazla kişinin yaralandığını duyurdu.
Tahran yönetimi ise bu saldırılara, ABD üslerinin bulunduğu Katar, Birleşik Arap Emirlikleri ve Bahreyn’deki hedefleri vurarak karşılık verdi. Çatışmaların şiddetlenmesi, uluslararası kamuoyunda geniş çaplı bir bölgesel savaş endişesini artırıyor.