Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi, görev süresi yıl sonunda dolacak olan Antonio Guterres'in yerine gelecek yeni genel sekreteri belirlemek üzere ilk ön oylamasını bugün gerçekleştiriyor.
NEW YORK - Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi (BMGK), mevcut Genel Sekreter Antonio Guterres'in görev süresinin 31 Aralık 2026 itibarıyla sona erecek olması nedeniyle, örgütün yeni liderini seçmek üzere kritik süreci başlatıyor. Konsey üyeleri, bugün kapalı oturumda bir araya gelerek adayların durumunu değerlendirmek için ilk ön oylamayı (straw poll) yapacak.
İki dönemdir genel sekreterlik görevini yürüten Portekizli diplomat Guterres'in halefi olmak için şu ana kadar resmi olarak bildirilen 7 aday yarışıyor. Yarışta uluslararası düzeyde tanınmış çok sayıda diplomatik figür yer alıyor.
Adaylar arasında Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) Başkanı Rafael Grossi, eski Şili Cumhurbaşkanı ve eski BM İnsan Hakları Yüksek Komiseri Michelle Bachelet, eski Senegal Cumhurbaşkanı Macky Sall ile adaylığı sebebiyle görevinden izin alan BM Ticaret ve Kalkınma Konferansı (UNCTAD) Genel Sekreteri Rebeca Grynspan bulunuyor. Bu isimlerin yanı sıra, geçmişte BM Genel Kurulu Başkanlığı yapan Maria Fernanda Espinosa, Guyana'nın BM Daimi Temsilcisi Carolyn Rodrigues-Birkett ve son olarak 1980'lerde ve 2000'lerde BM bünyesinde üst düzey görevlerde bulunan Ugandalı diplomat Olara Otunnu da aday listesinde yer alıyor.
15 üyeli BMGK'de yapılacak kapalı oylamalarda bir adayın öne çıkabilmesi için en az 9 üyenin desteğini alması gerekiyor. Bununla birlikte daimi üyeler olan ABD, Rusya, Çin, İngiltere ve Fransa'dan hiçbirinin veto yetkisini kullanmaması şartı aranıyor.
BM Şartı, Güvenlik Konseyi'nin Genel Kurul'a tek bir isim önermesini zorunlu kılmasa da, uzun yıllara dayanan teamüller gereği Konsey'in tek bir ortak aday üzerinde mutabakata vararak bu ismi tavsiye etmesi bekleniyor.
Bugün gerçekleştirilecek ilk ön oylamada kesin bir uzlaşmanın sağlanması beklenmezken, yeni genel sekreterin en erken eylül, en geç ise aralık ayında netleşmesi öngörülüyor. Güvenlik Konseyi'nin önerisi sonrasında 193 üyeli BM Genel Kurulu'nda çoğunluğun onayını alacak olan aday, 1 Ocak 2027'de 5 yıllık süreyle göreve başlayacak.