İran’dan fırlatılan ve Türk hava sahasına yönelen balistik füzenin Doğu Akdeniz’deki NATO unsurlarınca imha edilmesinin ardından, Washington’dan Brüksel’e kadar birçok başkentten Tahran’a sert kınama, Türkiye’ye ise dayanışma mesajları yağdı.
İran topraklarından ateşlenerek Türk hava sahasını tehdit eden balistik mühimmatın, Doğu Akdeniz’de konuşlu NATO hava ve füze savunma sistemleri tarafından etkisiz hale getirilmesi, uluslararası diplomasinin bir numaralı gündem maddesi haline geldi. Olayın hemen ardından Birleşmiş Milletler (BM), Avrupa Birliği (AB) ve NATO’nun yanı sıra ABD ve birçok Avrupa ülkesi, Tahran yönetiminin saldırgan tutumuna karşı Ankara’nın yanında saf tuttu.
Washington’dan "Kabul Edilemez" Vurgusu
Sıcak saatlerin yaşandığı gelişmelerin ardından diplomatik trafik hız kazandı. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ile telefon görüşmesi gerçekleştiren ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Türkiye’nin egemenlik haklarına yönelik her türlü saldırının "kabul edilemez" olduğunu vurguladı. Rubio, Washington yönetiminin bu süreçte müttefiki Türkiye’ye tam destek vereceğini açıkça taahhüt etti.
NATO: "Türkiye’nin Yanındayız"
İttifakın güneydoğu kanadına yönelik tehdit Brüksel’de de yankı buldu. NATO Sözcüsü Allison Hart, İran’ın Türkiye’yi hedef alan girişimini sert bir dille kınadıklarını duyurdu. İttifakın tüm müttefikleriyle birlikte Türkiye’nin yanında kararlı bir şekilde durduğunu belirten Hart, "Hava ve füze savunması da dahil olmak üzere tüm alanlardaki caydırıcılık ve savunma duruşumuz güçlüdür" ifadeleriyle Tahran’a mesaj gönderdi.
AB ve BM'den İtidal ve Kapasite Vurgusu
Avrupa Birliği (AB) Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, Türkiye’nin savunma kapasitesine dikkat çekerek, "Tabii ki Türkiye bu füzeleri düşürebilecek kapasitede" değerlendirmesinde bulundu. Kallas, çatışmaların Orta Doğu dışına taşarak füze tehdidi oluşturmasının endişe verici olduğunu kaydetti.
Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Sözcüsü Stephane Dujarric ise yaşanan olayı, bölgedeki çatışmaların başladığı günden bu yana Türk hava sahasına yönelik "ilk ihlal girişimi" olarak nitelendirdi. Askeri faaliyetlerin artışından duydukları endişeyi dile getiren Dujarric, Genel Sekreter Antonio Guterres'in diplomasi ve uluslararası hukuka dönüş çağrısını yinelediğini aktardı.
Avrupa Başkentlerinden Destek Yağdı
Olayın ardından birçok Avrupa ülkesi de Türkiye ile dayanışma mesajları yayımladı:
- Hollanda: Dışişleri Bakanı Tom Berendsen, sivil altyapıyı hedef alan rastgele saldırıları kınadığını belirterek, İran Büyükelçisi’ni bakanlığa çağırdı.
- İspanya: Dışişleri Bakanı Jose Manuel Albares, Bakan Fidan ile görüşerek İspanya’nın Türk halkıyla dayanışma içinde olduğunu iletti ve bölgesel gerilimin düşürülmesi çağrısı yaptı.
- Belçika: Dışişleri Bakanı Maxime Prevot, NATO savunma unsurlarının başarısını memnuniyetle karşıladıklarını belirterek, "Belçika, Türkiye’nin yanında kararlılıkla durmaktadır" dedi.
- Estonya, Kuzey Makedonya ve Arnavutluk: Bu ülkelerin dışişleri bakanlıkları da yayımladıkları mesajlarla İran’ın eylemlerinin bölgesel istikrarı baltaladığını vurguladı ve NATO müttefiki Türkiye’nin güvenliği için kolektif savunmanın önemine dikkat çekti.
Bölgesel Tepkiler
Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) Dışişleri Bakanlığı da saldırı girişimini "tehlikeli bir tırmanış" ve devlet egemenliğinin açık ihlali olarak nitelendirerek, bölge güvenliğine yönelik tehditleri kınadı.
Milli Savunma Bakanlığı, söz konusu balistik mühimmatın Doğu Akdeniz’deki NATO unsurlarınca imha edildiğini doğrulamış, Dışişleri Bakanlığı ise İran’ın Ankara Büyükelçisi’ni çağırarak Türkiye’nin tepkisini en üst düzeyde iletmişti.