28 Nisan 2026 Salı
Haber

Küresel İnsan Hakları Sistemi Çöküşün Eşiğinde: Af Örgütü'nden Sert Uyarı

Uluslararası Af Örgütü'nün yayımladığı son rapor, dünya genelinde bazı devletlerin kendi siyasi ve ekonomik çıkarları uğruna uluslararası hukuk ve insan hakları mekanizmalarını kasıtlı olarak zayıflattığını ortaya koydu.

Paylaş:
Küresel İnsan Hakları Sistemi Çöküşün Eşiğinde: Af Örgütü'nden Sert Uyarı

Uluslararası Af Örgütü'nün yayımladığı son rapor, dünya genelinde bazı devletlerin kendi siyasi ve ekonomik çıkarları uğruna uluslararası hukuk ve insan hakları mekanizmalarını kasıtlı olarak zayıflattığını ortaya koydu.

Uluslararası Af Örgütü, "Dünya İnsan Haklarının Durumu Raporu"nu İngiltere'nin başkenti Londra'da düzenlenen kapsamlı bir basın toplantısıyla kamuoyuna duyurdu. Örgütün Genel Sekreteri Agnès Callamard, Orta Doğu ve Kuzey Afrika Direktörü Heba Morayef ile İngiltere Direktörü Kerry Moscogiuri'nin katılımıyla gerçekleşen toplantıda, küresel insan hakları sisteminin benzeri görülmemiş bir tehdit altında olduğu vurgulandı.

Değerlendirmesine "İnsanlık saldırı altında" sözleriyle başlayan Genel Sekreter Agnès Callamard, devletlerin uluslararası hukuku uygularken sergiledikleri çifte standartların ve seçici yaklaşımların dünyayı derin bir krize sürüklediğini belirtti. Callamard, bazı ülkelerin bölgesel kontrol sağlamak, ekonomik çıkar elde etmek ve kendi ihlallerine dokunulmazlık kazandırmak amacıyla çok taraflı sistemin temellerini sarstığına dikkat çekti.

Uluslararası Yargıya Yönelik Baskılar Artıyor

Sivillere yönelik hukuksuz saldırıların ve savaşın küresel çapta normalleştirilmeye çalışıldığını ifade eden Callamard, özellikle Orta Doğu'da yaşanan çatışmaların milyonlarca insanın hayatını tehlikeye attığını hatırlattı. Kurallara dayalı küresel düzenin, siyasi ve ekonomik hegomanya arayışındaki devletler tarafından hedef alındığını belirten Callamard, Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM) gibi bağımsız yargı organlarına yönelik yaptırım ve baskıların da bu yıkıcı stratejinin bir parçası olduğunu kaydetti. Callamard'a göre, oluşturulmaya çalışılan bu yeni sistem, ortak insani değerlere değil; askeri güce, teknolojik üstünlüğe ve ticari hakimiyete dayanıyor.

"Hukukun Üstünlüğü, İhlal Edilerek Savunulamaz"

Basın toplantısında söz alan Af Örgütü İngiltere Direktörü Kerry Moscogiuri ise küresel çapta artan otoriterleşme eğilimlerine ve sivil toplum üzerindeki baskılara değindi. Kuralların devletler arasında eşit uygulanmadığına, hatta bazı durumlarda tamamen rafa kaldırıldığına işaret eden Moscogiuri, barışçıl protestolara yönelik sert müdahalelerin ve terörle mücadele yasalarının sivilleri susturmak için kullanılmasının kabul edilemez olduğunu ifade etti. Moscogiuri, devletlerin hukukun üstünlüğünü ihlal ederek adaleti savunamayacağının altını çizdi.

Uluslararası Af Örgütü raporu, dünyada siyasi korkaklığın ve saldırgan tutumların baskın hale geldiği uyarısında bulunurken; artan tüm baskılara rağmen çok taraflı küresel sistemin ve evrensel insan haklarının uğruna mücadele edilmeye değer en temel yapı taşları olduğunu yineliyor.