Solis Technology tarafından geliştirilen yerli yazılım destekli dinamik LED sistemleri, kapalı tarım alanlarında bitkilerin türüne ve gelişim evresine özel aydınlatma sunarak enerji tasarrufu sağlıyor ve ürün kalitesini artırıyor.
ANKARA – Küresel iklim değişikliği ve çevresel faktörlerin tarımsal üretimi zorlaştırdığı günümüzde, kapalı alan tarım teknolojileri (kontrollü tarım) stratejik bir önem kazanıyor. Bu alanda çalışmalar yürüten Solis Technology, bitkilerin ihtiyacına göre özelleştirilebilen "ışık reçeteleri" ile tarımsal verimlilikte dikkat çekici sonuçlara ulaştı. Firmanın kurucu ortağı Esma Çiçek öncülüğünde geliştirilen yerli sistem, enerji maliyetlerini düşürürken ürünlerin besin değerlerini yükseltmeyi hedefliyor.
Kovid-19 Sürecinden Doğan İnovasyon
Projenin temelleri, Kovid-19 salgını döneminde atıldı. Bahçesinde hobi amaçlı üretim yaparken iklim koşulları ve zararlılarla mücadelede yaşanan zorlukları gözlemleyen Esma Çiçek, zirai ilaç kullanımını reddederek üretimi kapalı alana taşıma kararı aldı. Bu süreçte bitkilerin yapay ışıklandırma ihtiyacını fark eden Çiçek, mevcut çözümlerin yetersizliği üzerine ortağının LED teknolojilerindeki tecrübesiyle birleşerek kendi sistemlerini geliştirmeye odaklandı.
TÜBİTAK ve KOSGEB destekleriyle 2023 yılında hayata geçirilen proje, standart bir aydınlatma modülünün ötesine geçerek, sıcaklık ve nem sensörleriyle entegre çalışan akıllı bir tarım asistanına dönüştü.
Enerji Tasarrufu ve Yüksek Verim
Geliştirilen dinamik LED aydınlatma sistemi, yaygın olarak kullanılan sabit spektrumlu ışıklarla kıyaslandığında önemli avantajlar sunuyor. Yapılan kontrollü denemelerde elde edilen veriler şu şekilde:
- Enerji Verimliliği: Klasik sistemlere göre yüzde 40'a varan enerji tasarrufu sağlanıyor.
- Hızlı Büyüme: Marul, roka gibi yenebilir yeşilliklerde yaprak alanı büyümesinde iki kata varan artış kaydedildi.
- Besin Değeri Artışı: Domates üzerinde yapılan analizlerde demir ve potasyum gibi mineral değerlerinde iyileşme gözlemlendi.
- Tat Profili: Çilek üretiminde uygulanan özel ışık dalga boyları sayesinde meyvenin tatlılık oranında belirgin artışlar yakalandı.
Sistem, dört bağımsız LED kanalı ve uzaktan yönetilebilir kontrol kartı sayesinde küçük ölçekli hobi bahçelerinden endüstriyel seralara kadar geniş bir kullanım alanı sunuyor.
Yapay Zeka Destekli Üretim Modeli
Solis Technology, sadece donanım değil, aynı zamanda veri tabanlı bir yazılım altyubası da inşa ediyor. Teknopark İstanbul bünyesinde yürütülen AR-GE çalışmaları kapsamında, toplanan bitki gelişim verileriyle beslenen bir yapay zeka modeli geliştiriliyor.
Bu yeni model, bitkinin içinde bulunduğu gelişim evresini tahmin ederek, ortam ışığını da hesaba katıp ışık yoğunluğunu ve spektrumunu (renk dağılımını) otomatik olarak optimize edebilecek. Kullanıcılar, mobil uygulama üzerinden yetiştirecekleri bitkiyi seçtiklerinde, sisteme önceden tanımlanmış "ışık reçetesi" devreye girerek en uygun koşulları sağlıyor. Bu sayede donanım değişikliğine gerek kalmadan farklı ürünlerin yetiştirilmesi mümkün hale geliyor.
Hedef: Küresel Pazar ve Uzay Tarımı
Öncelikli hedeflerinin iç pazardaki ithalat bağımlılığını azaltmak olduğunu belirten Esma Çiçek, orta vadede Avrupa, Orta Doğu ve Kuzey Afrika (MENA) pazarlarına açılmayı planladıklarını ifade etti.
Çiçek, teknolojinin uzun vadedeki vizyonunu ise şu sözlerle özetledi: "Zorlu iklim koşullarında yapılan kontrollü tarım uygulamalarının yanı sıra, gelecekte uzay görevlerinde gerçekleştirilecek tarım denemelerinde de kullanılabilecek yerli bir altyapı oluşturmayı ve bu alanda Türkiye'nin imzasını görmeyi hedefliyoruz."